صفحه اول
تماس با ما
RSS
English|
دوشنبه ٠٢ مرداد ١٣٩٦  -  
موسسه مالی و اعتباری فردوسی
Ferdowsi Financial & Credit Institute
»  تطبيق، حسابرسي داخلي و بازرسي در بانک ها 
تطبيق، حسابرسي داخلي و بازرسي در بانک ها

 منبع :

 نويسنده : خسرو مسلمی / کارشناس بازرسی حسابرسی    ایمیل :

 نوشته شده در تاريخ : 1392/12/12  

امروزه با توجه به نوآوري هاي گسترده در عرصه بانکداري و به موازات آن بحران هاي مالي و بانکي، سيستم هاي نظارتي و مقررات مرتبط با آن هم با تغييرات اساسي همراه بوده است.
    
ادامه حيات بانک نيازمند بهبود شناسايي ريسک ها و نواقص کنترل هاي داخلي موجود، ارزيابي عملکرد، نظام گزارش دهي مطمئن و رعايت مقررات و الزامات قانوني است. در اين خصوص نگاهي به نحوه فعاليت هاي تطبيق، حسابرسي داخلي و بازرسي در بانک ها داريم.
    
تطبيق (Compliance): نظارت بر سازگاري فعاليت هاي موسسه اعتباري با قوانين، مقررات و استانداردهاي مرتبط با آن جهت کاهش ريسک تطبيق که شامل مجازات هاي قانوني يا نظارتي، زيان هاي مالي يا آسيب هاي وارده بر اعتبار بانک، در نتيجه عدم رعايت قوانين، مقررات، ضوابط و استاندادرهاي مناسب اجرايي و آيين نامه هاي مربوط در فعاليت هاي بانکي است.
    
حسابرسي داخلي (Internal Audit): ارزيابي مستقل از سيستم كنترل هاي داخلي و نتيجه بررسي كفايت اين سيستم از لحاظ اثربخشي و كارآمد بودن استفاده از منابع سازمان را گزارش مي كند.
    
بازرسي(Inspection): مروري انتقادي و مستقل بر نظام هاي کنترلي و اجرايي درون بانک براي رسيدن به خط مشي و دستورالعمل هاي قابل قبول، رعايت معيارها و استانداردها، استفاده از منابع به طور اقتصادي و با بهره وري بالا، محول کردن وظايف به افراد به طور واقعي و خودداري از ظاهرنمايي.
    
استقلال، بي طرفي، مجرب بودن پرسنل و حمايت مديريت ارشد و هيات مديره هر بانک از موارد مشترک اين سه فعاليت بوده و همگان بر آن اتفاق نظر داشته؛ اما در بيشتر موارد در خصوص تفاوت هاي وظايف آنها در بين مديران ارشد بانکي فصل اشتراکي وجود ندارد وحتي در برخي موارد موازي کاري در اين واحدها مشاهده مي گردد.
    
در خصوص وظايف واحد تطبيق مي توان به «نظارت بر کليه عمليات اجرايي، مصوبات و محصولات بانک با توجه به مقررات و قوانين کشوري که شامل مقررات بانک مرکزي و قوانين مالياتي، ثبتي و گزارش هرگونه مغايرت آنها به هيات مديره بانک» نيز اشاره کرد.
    
تشخيص تفاوت هاي بين وظايف واحدهاي حسابرسي داخلي و بازرسي اهميت خاصي دارد. اين دو حرفه در عين شباهت با يکديگر تفاوت دارند؛ به طوري که هر يک از دانش و استاندارد متفاوتي استفاده مي کنند. حسابرسي متکي بر استانداردهاي حسابرسي، اصول، خط مشي ها و رويه هاي حسابداري است و بازرسي بر قوانين مربوط به شهود و مدارک تکيه دارد.
    
حسابرسي به منظور يافتن اشتباهات و کاربردهاي نادرست مقررات و قواعد حسابداري تعبيه شده است. يافتن تقلب ماهيتا در حسابرسي دشوار است؛ زيرا اقدامات زيادي توسط متقلبان براي مخفي سازي تقلب انجام مي شود. متقلبان تلاش مي کنند تقلب را نه تنها از مديريت بلکه از حسابرسان هم پنهان کنند. حسابرسي اغلب بسيار استاندارد است؛ ضمن اينکه رسيدگي به موارد خاص در چارچوب معمول انجام مي شود.
    
حسابرسان اساسا به دنبال مستنداتي هستند که ثبت هاي حسابداري را پشتيباني مي کنند؛ اما معمولاسعي نمي کنند سنديت و اصلي بودن اسناد را تائيد يا تعيين کنند که آيا معاملات مورد رسيدگي شک برانگيز است يا خير؟ هيچ فرآيند استانداردي در بررسي هاي بازرسي وجود ندارد؛ چک ليست ها و رهنمودهاي بازرسي مي توانند تا حدودي کمک رسان باشند؛ اما روش هاي بازرسي در بيشتر موارد بر مبناي نتايج کار تکميل و تعيين مي شوند.
    
بازرسي عمليات معمولابر مبناي سيستم آزمون يا نمونه گيري انجام نمي شود، به طوري که بخش مورد ترديد جدا مي شود و بازرس معمولاتمام معاملات و پرونده هاي مشابه در آن بخش را رسيدگي مي کند. به طورمثال در بررسي يک پرونده تسهيلاتي که وثيقه آن سفته تضميني بوده وجود امضاي ضامن ظهر سفته حسب چک ليست حسابرسي براي حسابرس کفايت مي کند؛ اما بازرس موظف است موارد ذيل را هم بررسي کند:
    
امضا توسط چه کسي انجام شده؟ آيا مدارک شغلي مربوط به ضامن، موجود در پرونده واقعي است؟ آيا ضامن مورد نظر تسهيلات ديگري را هم ضمانت کرده؟ ميزان تعهدات مستقيم و غير مستقيم ايشان در سيستم بانکي به چه صورت است؟
    
اين درحالي است که واحد حسابرسي داخلي موظف است احاطه لازم برکنترل و نظارت کليه حساب ها وسرفصل هاي صورت هاي مالي بانک داشته باشد.
    
در هر حال اين سه واحد مجزا، واحدهاي نظارتي هر بانک بوده و موفقيت هر بانک نيازمند حمايت مديريت ارشد و هيات مديره از آنها در همه حال است.